Çavdar

“Ey iman edenler! Sabrederek ve namaz kılarak Allah\’tan yardım dieyin. Şüphe yokki Alllah sabredenlerle beraberdir (Bakara 153) Her namazımda hep dua ettim. \’Rabbim sağlıklı sıhhatli bir evlat nasip eyle\’ diye. Şükürler olsun rabbim duamı kabul buyurdu. Eşimin hamile olduğunu öğrenip doktorlara gittiğimizde çocuğunuzun anne karnında yaşamını sürdürmesi gereken su çok az herşeye hazırlıklı olun dediler. Rabbim bize 26 haftalık 820 gram doğan mucizeyi nasip etti. Mucize nasip olduğunda artık doğup doğmayacağı kaygısını unutmuş küvezde yaşayıp yaşayamayacağının derdine düşmüştük. Bir arkadaşım demişti ki \’Bırak küvezi, çocuğu kaldırıma koy Allah nasip etmiş olsun orda bile yaşar\’! Allah bize dersler almamızı sağlayan süreçte kucağımıza almayı nasip ettiği Bebeğimiz şuan 7 kilo! Küvezde 73 gün kalıp evine geldi ve ben sıklıkla unuttuğumuz ve çok az yaptığımız şeyi yapıp Rabbime şükürler ediyorum. Şimdi sizde hayrın da şerrin de Allah\’tan olduğunu unutmadan her şey de mutlaka bir ders olduğunun bilincinde olarak sadece DUA edin. Unutmayın; ALLAH sabredenlerle beraberdir.

Yazan: Babası

Diğer Öykülere Ulaşmak İçin Tıklayınız

 

Minik Eller – Edus

“Ben de erken doğum yapan biriyim kızım 34 haftalik oğlum 35 haftalik dünyaya geldi kızım 21 gün yogun bakımda yattı o bekleyiş gerçekten anne ve baba için çok zor ,hastane de yavrunu bırakıp boş çıkmak…Allahima hamd olsun ki evlatlarım çok iyi ;oğlum 6 gün kaldı akciğer iğnelerini yaptırdığım için kızıma göre daha şanslı 🙂 Rabbim kimseye evlat acısı göstermesin ben şanslı annelerden olduğumun farkındayım minik bir bedeni büyütmek zor olsada mucizevi bir duygu 🙂 Allahıma binlerce kez hamd olsun …..”

Yazan: Annesi

Diğer Öykülere Ulaşmak İçin Tıklayınız

Relaktasyon

Bu yazı temel olarak iki konu üzerine yoğunlaşmaktadır:

  1. Anne sütü gelmediği durumlarda nasıl emzirmeye devam edilir?
  2. Anne sütünün artmasına yardımcı olacak yöntemler.

https://www.youtube.com/watch?v=gRCitroQDvk

Yenidoğanda Hipertansiyon

Yenidoğanda Hipertansiyon Nedenleri

Not: Bu yazıyla birlikte çocuklarda ve adolesanlarda hipertansiyona yaklaşım dersinin okunması faydalı olacaktır. 

En Sık Nedenler:

  1. –Ağrı
  2. –İntrakraniyal kanamaya ikincil intrakraniyal hipertansiyon (kanama genişse hipotansiyon ve Htc te azalma görülür)
  3. –Nöbet

Renovasküler Hastalıklar

  • –Özellikle bebekte umblikal arter katater girişimi yapılmışsa
  • –Tromboembolizm
  • –Renal arter stenozu
  • –Renal ven trombozu
  • –Miadabdominal aort koarktasyonu
  • –Konjenital Rubella Sendromu

Renal Parankimal Hastalıklar

  • –Polikistik böbrek
  • –Multikistik displastik böbrek
  • –Tubeoz Skleroz
  • –UP Darlık
  • –Akut tübüler nekroz
  • –Kortikal nekroz
  • –HÜS
  • –İnterstisyel nefrit

Solunumsal Hastalıklar

  • –BPD
  • –Pnömotoraks (çoğunlukla ağrı nedeniyle)

Endokrin Nedenler

  • –KAH
  • –Hiperaldosteronizm
  • –Hipertiroidizm
  • –Pseudohipoaldosteronizm Tip 2

–

İlaçlar

  • –Teofilin
  • –Kafein
  • –Deksametazon
  • –Annenin kokain, eroin kullanması

Tümörler

  • –Nöroblastom
  • –Wilms Tümörü
  • –Feokromastom
  • –Mezobastik nefrom

–

Diğer

  • –Ailesel disotonimi
  • –Abdominal duvar defektleri kapatıldıktan sonra
  • –Adrenal kanama (bu daha çok hipotansiyon ve şok yapar)
  • –ECMO
  • –Hiperkalsemi
  • –Doğum asfiksisi (hafif ise hipertansiyon, ağır ise hipotansiyon şok)

Hipertansif Krizde iv Tedavi

  • –Labetalol
  • –Esmolol
  • –Na nitroprussid
  • –Nicardipin

Kronikte Hipertansiyonda Oral Tedavi

–Furosemid, Spironolakton, Enalapril, kaptopril, klonidipine, propranaloli labetalol, …..

Neonatal Hipoglisemi

Yenidoğanda hipoglisemi sınırı konusunda birçok tartışma vardır. Kan glukoz düzeyi kaçın altına düşerse bebekte nörolojik hasar ortaya çıkacağı tam olarak belirlenememiştir. Çünkü bebeklerin beyni ketonu ve yağ asitlerini de enerji kaynağı olarak kullanabilmektedir ve hipoglisemiye karşı diğer yaşlara göre daha dirençlidirler. Aynı zamanda bebekten bebeğe beynin duyarlılığı altta yatan hipoksi gibi durumlarda değişmekte ve metabolik süreçlerde çok ciddi farklılıklar olabilmektedir. Bu yazıda hipoglisemi ile ilgili çıkan son klavuzlardaki bilgiler temel alınmıştır fakat bilimsel önerilerin zaman içerisinde değişebileceği ve bebeklere koruyucu yaklaşıp bazen bu sınırların daha yukarıya çekilmesi gerektiği akılda tutulmalı, hastaya göre karar verilmelidir. Unutmayınız ki hastalık yok hasta vardır.

Yukarıdaki şeklin orijinali İngilizce olup bu linkten ulaşabilirsiniz.

 

 

 

Çocuklarda ve Adolesanlarda Hipertansiyona Yaklaşım

Bu yazıda geçen bilgiler 4. Güncellemesi yapılan “Çocuklarda ve Adolesanlarda Hipertansiyona Yaklaşım” klavuzundaki bilgilerle uyumludur.

Pediatrik Hipertansiyon

Akım = DBasınç/Direnç
DBasınç = Akım x Direnç

  • Kan basıncı (KB), kan akımı ile vasküler rezistansın çarpımına eşittir
  • Sol ventrikülün oluşturduğu itici güçle sağlanan basınç, damar yatağının basıncının üstüne çıkarak kan akımını sağlar
  • Dokuların oksijenlenmesi için perfüzyon ne kadar önemli ise tansiyon yüksekliğinin uzun dönemde oluşturacağı organ hasarlarının engellenmesi de o kadar önemlidir
  • Hipotansiyon çoğunlukla akut bir acil iken hipertansiyon çoğunlukla kronik bir hastalıktıktır.

(National Institude for Health)
Hipertansiyon tanı, değerlendirme ve tedavi klavuzu (2005)

3 yaşından itibaren TA ölçümü rutin FM’nin bir parçası olmalı

Üç yaşın altında şüpheli FM ve klinik durumlarda TA bakılmalı. Aşağıda hangi durumlarda 3 yaşın altında da tansiyon bakılması gerektiği belirtilmiştir.

  1. Böbrek Hastalığı (sık İYE, proteinüri, hematüri, ürolojik malformasyon)
  2. Prematürite ve NICU yatışı
  3. Konjenital kalp hastalığı (tamir edilmiş veya edilmemiş)
  4. Solid Organ Transplantasyonu, KİT
  5. Kanser ve diğer HT yaptığı bilinen klinik durumlar (nörofibromatoziz, tüberoz skleroz)
  6. Tansiyon yüksekliği yapabilen ilaçlar
  7. KİBAS bulgusu

TA nasıl ölçülmeli?

  • En uygun yol sifingomanometre ve steteskop
  • Dijital TA cihazları mean (ortalama) TA ölçerler, cihazda >90p çıktığında oskültasyon ile ölçüm yapılmalı, yoğun bakımlarda kullanılabilir
  • Brakiyal arter üzerinden veya kubital fossa’nın proksimal ve medialinden
  • Manşon kolun 2/3’ü büyüklüğünde ve kolun %80-%100’ünü sarmalı
  • Steteskop manşonun yaklaşık 2 cm altına yerleştirilmeli
  • Hasta 5 dakika sırtı yaslanık ve ayakları yere basar şekilde sakin oturur pozisyonda bekledikten sonra, kol destekli ve ölçüm kalp hizasında
  • Ölçüm sağ koldan (CoA) normalde bacaklarda TA kollardan 10-20 mmHg yüksek
  • Civalı sifingomanometre bulunamazsa aneroid (sıvı içermeyen) cihazlar kullanılabilir.

 

TA nasıl ölçülmeli?

  • Korotkof K1: Sistolik TA
  • K5 (sesin tamamen kaybolduğu yer)
  • K4: sesin boğuklaştığı yer
  • Bazı hastalarda özellikle 13 yaş altı ses 0 mmHg’ye kadar duyulabilir yani K5 duyulmaz, bu hastalarda ölçümü steteskopun ucuyla tekrarla halen K5 yok ise K4’ü kullan.

Hipertansiyon Tanımı 

Tekrarlayan ölçümlerde sistemik ve/veya diyastolik tansiyon değerinin cinsiyete, yaşa ve boya göre 95p’in üzerinde olmasına hipertansiyon denir.

  • 90-95p arası prehipertansiyon (≥120/80)
  • 95p ile 99p+5 mmHg Evre 1 HT
  • >99p+5 mmHg Evre 2 HT

Tansiyon tablolarında 50-90-95 ve 99. yüzdelik dilimler yazar

>90 p ölçümlerde iki ölçüm yapıp ortalaması yazılmalı

95p ise üç ölçüm yapılıp derecelendirilmeli, Evre2 ise çok hızlı değerlendirme ve tedavi için yönlendirmeli, hasta semptomatikse acil tedavi ve araştırma için yönlendirilmeli.

 

Beyaz Önlük Hipertansiyonu

Muayenede TA>95p iken muayenehane dışında <90p olmasıdır.

ABPM (Ambulatory Blood Pressure Measurement): beyaz önlüm HT, organ hasarını riskini belirlemede, ilaç direnci, ilaca bağlı hipotansiyon durumlarını saptamada kullanılır.

  • Epizodik hipertansiyon
  • Kronik böbrek yetmezliği
  • Diyabet
  • Otonomik disfonksiyon

Türkiye’de ABPM yerine çoğunlukla HOLTER denir. Ama aslında HOLTER kelimesini daha çok kalp ritim takibi için kullanılan cihaza demekteyiz

 

Hipertansif Çocuklar Spor Yapabilir mi? 

  • «Therefore, regular aerobic physical activity (30–60 minutes of moderate physical activity on most days) and limitation of sedentary activities to less than 2 hours per day are recommended for the prevention of obesity, hypertension, and other cardiovascular risk factors.»
  • Yarışmalı sporlar sadece Evre 2 HT’ da yasaktır.

 

KRONİK HİPERTANSİYONUN ORGAN ETKİLENİMLERİ

LVH (Left Ventriculer Hypertrophy)

  • Sol ventrikül hipertrofisi kronik hipertansiyonun en belirgin bulgusu
  • Echocardiography
  • Aynı zamanda ilaca başlama endikasyonu
  • Konzervatif (aşırıya kaçmayan, mutedil) kesme (cut-off) değeri Sol ventriküler ağırlık (LV Mass): 51 g/m2.
  • Şu anki klavuzda karotid intima-media ölçümü, mikroalbuminüri ölçümü gibi rutin taramalar önerilmemekte.

Hastayı ilk değerlendirirken obeziteyi ve Obstrüktif Uyku Apnesini, insülin rezistansını ve hiperlipidemiyi atlamamak gerekir (BMI>95p).

Bunlar yaşam modifikasyonları ile değiştirilebilir durumlar.

BEARS (OSA taraması)

Bedtime problems

Excessive daytime sleepiness

Awakenings during the
night

Regularity and duration of sleep

Sleep-disordered breathing (snoring).

 

KOMPLİKASYONLAR

Hipertanisyona Bağlı Görülebilecek Komplikasyonlar 

 

TEDAVİ

Ne Zaman Tedavi Etmek Gerekir? 

Farmakolojik Olmayan Tedavi Yöntemleri

  • Kilo vermek
  • Düzenli fiziksel aktivite
  • Diyet modifikasyonu
  • Aile merkezli müdaheleler
  • Sigaranın bırakılması
  • Alkolün bırakılması
  • Tuzun azaltılması (4-8 yaş için <1.2 gr, >8y için <1.5 gr)

Farmakolojik Tedavi

  • Mümkünse her zaman tek ilaç başla
  • Makul tedavi seçenekleri ACE-I, anjiotensin reseptör blokörleri, kalsiyum kanal blokörleri, diüretikler
  • Amaç TA<95p yapmak
  • Eğer eşlik eden başka rahatsızlıklar (kronik böbrek hastalığı, diyabet, end-organ hasarı) varsa amaç TA<90p yapmak
  • Hasta semptomatikse acil iv tedavi başla
  • Hipertansif Acil (Emergency): hipertansif ensefalopati, nöbet, bilinç bulanıklığı, amaç %25 azaltmak
  • Hipertansif Öncelik (Urgency): ciddi baş ağrısı, kusma gibi, bu hastalara iv veya oral tedavi verilebilir

Çocukluk döneminde obezitenin görülme sıklığı arttığı gibi primer hipertansiyonun görülme sıklığı da artmaktadır.

Ama çocukluk döneminde en sık hipertansiyon nedeni böbrek rahatsızlıkları ile ilişkili hipertansiyondur.

Fizik Muayeneden Tanıya Gitme

 

Anne karnında tedavi edilebilen hastalıklar

FETAL HASTALIKLARIN TEDAVİSİ

  • Hidrops ile anemi (eritroblastozis fetalis:) Umblikal ven eritrosit transfüzyonu
  • Talassemi, Kronik granülomatöz hastalık, ağır kombine immun yetersizlik: Fetal kök hücre transplantasyonu
  • Trombositopeni (İzoimmün): Umblikal ven trombosit transfüzyonu, anneye intravenöz immünglobulin
  • Trombositopeni (Otoimmün) (ITP): Anneye steroid ve intravenöz immünglobulin
  • Annede PKU: Fenilalin kısıtlaması
  • Multiple karboksilaz eksikliği: Biotin
  • Metilmalonik asidemi B12 vitamini
  • 21-Hidroksilaz eksikliği: Deksametazon
  • Bartter sendromu– anneye indometazin verilmesi nefrokalsinoz ve Na kaybını azaltır.
  • Fetal guatr fetal hipotroidiye bağlı ise intramniyotik T4, annenin hipertroidisine bağlı ise anneye propiltiyourasil verilir.
  • Supraventriküler taşikardi: Anneye digoksin
  • Lupus antikoagülanı: Anneye aspirin, prednisone
  • Doğumsal kalp bloku: Deksametazon, pacemaker (hidropslu)
  • Bilateral şilotaraks-plevra efüzyonları: Torasentez, plöroamniyotik şant
  • Diyafragma hernisi: Cerrahi (düzeltme ya da trakeal tıkaç tedavisi)
  • B grubu streptokok: Ampisilin, penisilin
  • Toksoplazmozis: Spiramsin, primetamin, sulfadiazin ve folik asit
  • Sifiliz: Penisilin
  • HIV-AIDS: Zidovudin (AZT) + proteaz inhibitörleri
  • Neonatal hemokromatozis: Maternal IVIG

USG eşliğinde yenidoğana santral katater takılması

Çok düşük doğum ağırlığına sahip prematüre bebeklerin beslenmelerini tam olarak gerçekleştirememeleri ve yüksek enerji, protein, Ca ve P ihtiyaçlarının olması nedeniyle uzun süre TPN almaları gerekmektedir. Ayrıca çeşitli antibiyotik ve ilaçlar için de damar yolu ihyaçları olmaktadır. İlk hafta umblikal (göbek) kateterleri ile sonraki birkaç haftada periferik santral katater ile giderilebilen bu durum, ihtiyacın artması veya hastaya yapılan girişimlerin başarısız olması durumunda santral katater ile çözülebilebilir. Santral kataterin USG eşliğinde yapılması hastaya verilen doku travması miktarını en aza indirmekte, enfeksiyon oranını düşürmekte ve başarılı girişim ihtimalini arttırmaktadır. Aşağıdaki videolarda 650 gr doğmuş bir bebeğin 4. haftasında USG eşliğinde internal juguler vene yapılan bir santral katater takma işlemini izleyebilirsiniz. İlem girişimsel radyoloji bölümü Dr. Utku Alkara tarafından yapılmış, işlem sırasında hastanın stabilizasyonu, monitorizasyonu, sedasyon ve analjezi yönetimi Yenidoğan Uzmanı Doç. Dr. Mehmet Kenan Kanburoğlu tarafından sağlanmıştır.

Literatürde yenidoğanların santral katater takılma işleminin USG eşliğinde olmasıyla başarı şansının arttığını gösteren birçok çalışma bulunmaktadır.

Örnek:

Intensive Care Med. 2008 Nov;34(11):2100-5. Safety and efficacy of ultrasound assistance during internal jugular vein cannulation in neurosurgical infants. Lamperti M1, Caldiroli D, Cortellazzi P, Vailati D, Pedicelli A, Tosi F, Piastra M, Pietrini D.

 

Cinsel Gelişim 3-6 yaş

Cinsellik insanoğlunda doğuştan var olan dürtülerden biridir; doğaldır. Ancak bazı anne babalar, cinselliği çocuk masumiyeti ile bağdaştıramaz. Oysaki erken çocukluk dönemindeki tutumların, çocuğun cinsel kimlik gelişimi üzerinde ve çocuğun kendi mahremini yabancılardan koruyabilmesinde önemli etkileri vardır.

Benim Vücudum Neden Ondan Farklı?

Üç yaşına doğru çocuklar cinsiyet farklılıklarını sezinlemeye başlarlar. Görüntüye bağlı unsurlarla kadın ve erkekleri ayırt edebilirler. Kız çocuğu annesi gibi olduğunu, erkek çocuğu da babası gibi olduğunu söyleyebilir. Karşı cinsin bedenine karşı bir merak duyar ve incelemeye çalışırlar. Cinselliği yavaş yavaş keşfetme çabası içinde olan çocuklar; “doktorculuk” gibi oyunlarla diğer çocuklar ile kendi bedenleri arasındaki benzerlik ve farklılıkları keşfetmeye çalışır. Hatta bu dönemde yetişkinleri taklit ettikleri görülebilir; el ele tutuşmak, öpüşmek gibi cinsel gelişim ile ilgili davranışlar sergilerler. Bu durum, çocuk cinselliğini yetişkin cinselliği gibi düşünen ebeveynleri endişelendirir. Ancak bu olağan bir meraktır. Bu tip bir durumla karşılaşıldığında paniğe kapılıp abartılı tepkiler vermekten kaçınmak gerekir. En doğru yaklaşım abartılı tepkiler vermeden vücutlarının kendilerine özel olduğunu çocuklarımızla paylaşmaktır.

Bazen Nasıl Bir Tepki Vermemiz Gerektiğini Bilemeyiz…

Çocuklar bebekliklerinden itibaren kendi vücutlarını dokunarak keşfederler. Cinsel organına dokunma sonucu alınan hazzı keşfeden bazı çocuklarda çocukluk dönemi mastürbasyonu görülebilir. Böyle bir durumla karşılaşıldığında aşırı tepki vermeden çocuğun dikkatini başka bir yöne çekmek işe yarayabilir. Ancak mastürbasyon sıklığı çok fazla ise bu durum çocuğun duygusal anlamda zorluk yaşadığını gösterir. Yaşadığı sıkıntılı durum ya da hissettiği yoksunluk/değersizlik hissi ona o kadar zor gelmektedir ki, kendini sık sık rahatlatmaya ihtiyaç duymaktadır. Bu davranış bir nevi yardım isteğidir. Çocuğun bu davranışı ne sıklıkta ve hangi ortamlarda yaptığını gözlemleyip bu duruma neden olabilecek faktörleri değerlendirmek gerekir. Eğer aile kendi çabaları ile sonuç alamazsa; bir uzman desteği istemek çocuğun sağlıklı gelişimi açısından en doğru çözümdür.

Anne, Biz Evlendik!

Elbette çocuğunuzun gerçek anlamda hayatını paylaşacağı bir eş seçmesine ve mürüvvetini görmenize daha yıllar var. Merak etmeyin; miniğinizin hiçbir yere gittiği yok ancak bu yaş dönemi çocuklarında âşık olmak ve evlenmek gibi konulara yoğun ilgi olduğu görülebilir. Kız çocukların babasına yoğun bir ilgisi, erkek çocukların da annelerine yoğun bir ilgisi olabilir. Hatta koltukta beraber oturan anne babasının arasına girip onları ayırmaya çalışan, karşı cins olan ebeveyni ile evlenebileceğini düşünen çocuklar da olabilir. Bu durumlarda onu incitmeden; bunun mümkün olmadığını, zamanı gelince onun da kendisine bir hayat arkadaşı seçeceğini açıklamak gerekir. Anne babasının bir çift olduğunu ve onların arasına giremeyeceğini kabul eden çocuklardan bazıları, kendi sosyal ortamı olan okulda bir eş bulmaya çalışırlar. Bu nedenle bazen okuldan döndüğünde “Biz, büyüyünce evleneceğiz.” dediği bir arkadaşından bahsettiğini duyabilirsiniz. Oyunlarında anne baba, eş gibi rollere büründüklerini görebilirsiniz. Bu onların cinsel kimliklerini oluşturma yolundaki modellemeleridir. Cinselliğin bir nevi ergenliğe kadar uykuya yatacağı “latans dönem” olarak isimlendirilen ilkokul çağına kadar okul öncesi dönemde cinsel merak devam eder.

Yasaklar!

Bu dönemde cinsellik konusunda çok katı yasaklar koyan aileler ya da aşırı özgür davranan ailelerin çocukları üzerinde olumsuz etkileri vardır. Çocuğunun yanında rahat bir şekilde giyinip soyunan, çocuğunun mahremiyetine izinsiz bir şekilde fazlasıyla giren anne babalar da çocuğun cinsel dürtülerinin aşırı uyarılmasına neden olur. (Çocuğunu severken dudağından öpen ya da çocuğun cinsel organlarına dokunarak seven ebeveynler vb.) Kendisine fazla gelen bu dürtüyü kontrol edemeyen çocuğun dürtüsel davranışlar sergilediği hatta okul çağına geldiğinde cinsel merakı akademik meraka dönüştüremediği için öğrenmeye karşı ilgisiz kaldığı görülebilir.

Sorduğu kadarını basit bir dille anlatın!

“Çocuğuma neyi, ne kadar, ne zaman anlatmalıyım?” sorusuna en doğru yanıt; çocuğun sorduğu kadarını basit bir dille yanıtlamak olacaktır. Çocuğunuzun ne sorduğundan emin olduktan sonra sorusuna cevap olacak kadarını anlatmanız yeterlidir. Bazı anne babalar; çocukları soru sorduğu zaman cinselliğe dair ne varsa anlatıp onu bilgilendirmeye çalışırlar. Oysaki sorduğu sorunun dışında ve yaşının üstünde verilen bilgi çocuğun kafasının karışmasına neden olur. Çocuğunuz bu konuda hiç soru sormuyorsa da; bu hiçbir şey merak etmediği ya da gözlemlemediği anlamına gelmez. Sadece çekingen yapısı ya da sizden nasıl bir tepki alacağını bilmemesi nedeniyle soru sormaktan korkuyor olabilir. Çocuğunuz hiçbir şey sormuyor olsa bile anne baba olarak kendini koruyabilmesi adına vücudunun özel olduğunu ve o izin vermedikçe kimsenin dokunmaması gerektiğini okul öncesi dönemdeki çocuğa anlatmak gerekir. Özel bölgelerinin nereler olduğunu anlatmak için de “mayo giydiğinde kapalı olan kısımlar” gibi somut örnekler verilebilir. Aynı şekilde onun da izin verilmediği sürece başkalarının vücutlarına dokunmasının doğru olmadığı bilmesi gerekir.

Sakin Davranın!

Çocuğun sorularını yanıtlarken mümkün olduğunca sakin olmak önemlidir. Bu tarz sorulara vereceğiniz sert yanıtlar ya da tepkisel beden diliniz çocuğunuzun bir daha size bu tarz sorularla gelmemesine neden olur. Siz bu durumu geçiştirdiğinizi düşünürsünüz. Oysaki çocuk sorularına elbet yanıt bulacaktır; önemli olan güvendiği kişilerden, doğru ve anlayabileceği yanıtlar almasıdır. Sizden bilgi alamadığını gören çocuğunuz cinsellikle ilgili bilgileri doğru olmayan kanallardan alır.

Beklentiler Gerçekleşmediğinde…

Çocuğun cinsiyeti ile ilgili hamilelik dönemindeki beklentiler gerçekleşmediğinde, bazen yaşanan hayal kırıklığının etkisi ile anne ya da baba çocuğu hayalini kurdukları cinsiyetteki çocukmuş gibi yetiştirmeye çalışır. Kendisine dayatılan giyim, saç biçimi ve tavırlar çocuğun ruhsal yapısını etkiler. Bu tutumlardan, çocuğun ileriki hayatına olan zararları göz önüne alınarak kesinlikle kaçınmak gerekir. Çocuğun cinsel kimliğini benimsemesinde çocukluktaki yaşantılar önemlidir.

İzinsiz Girmeyin!

Çocuğa mahremiyeti öğretmek için onun da mahremiyeti olmasına izin vermek gerekir.

Çocuğa mahremiyet kavramı yaşantısal olarak öğretilmelidir. Tuvalete, yatak odasına ya da banyoya girmeden önce izin alınması gerektiği söylenmeli ve çocuğun özel mekânlarına girerken de izin istenmelidir.

Çocuğunuzla Uyumayın!

Bazı çocuklar kendilerine ait odaları ve yatakları olduğu halde çeşitli nedenlerle anne babalarının yataklarında yatmak isteyebilirler. Kısa süreli olarak yatağa alınsa bile çocuk mutlaka uyuması için kendi yatağına götürülmeli; ihtiyaç duyuyorsa kendi yatağında uykuya dalana kadar yanında beklenmelidir. Çocuğa herkesin kendi odasında yatması gerektiği de söylenmeli ve bu konuda mümkün olduğunca tutarlı davranılmalıdır. Çünkü bazen çocuğun kendi yatağında uyumamasının nedeni anne ya da babanın çocuğuna olan aşırı bağımlılığı da olabilir.

Sünnet…

Sünnetin erkek çocukların cinsel gelişimi üzerinde etkisi vardır. Eğer doğumdan hemen sonra sünnet olması tercih edilmemişse, bunun için en uygun sonraki yaşlar 7- 11 yaşlar olacaktır. Özellikle 2-5 yaş arasında yapılan sünnet, çocuğu yoğun bir şekilde kaygılandırabilir ve cezalandırıldığını düşünmesine neden olabilir. Bu dönemde çevresindeki yetişkinlerin şaka amaçlı söyledikleri bile çok önemlidir

Paylaşılacak bilginin sınırları aile tarafından belirlense de vurgulanması gereken en önemli nokta cinselliğin sadece “beden” ile ilgili olmadığı “sevgi” içerdiğidir

NOT: BU YAZI BAHÇEŞEHİR OKULLARI PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK ve REHBERLİK BÖLÜMÜ VELİ BİLGİ BÜLTENİNDEN ALINMIŞTIR.

Diş Çıkartma Döneminde Yaşanabilen Sorunlar

Dişlerin zamanında çıkma ve düşme yaşları için bağlantıyı tıklanıyınız.

Her bebeğin dişinin çıkması sırasında az ya da çok bazı sıkıntılar görülebilir. Bebekler genelde 6 ay ciarında  diş çıkarmaya  başlar ve bu süreç 3 yaşına kadar uzar.

Bebeklerde diş çıkarma döneminde görülebilen sorunlar

  • Huysuzluk, uyku düzeninde bozulma, ağrı (bebeklerin bu dönemde ağrı duydukları tahmin edilmekle birlikte gerçekten ağrı duyup duymadıklarını bilememekteyiz, fakat ağrı kesici kullanımını ÖNERMİYORUZ. Ağrı kesici kullanılması ile alerjik hastalık görülme riski artabilmekte, daha önemlisi yaklaşık 2.5 yıl sürecek bir dönemde bebeğin/çocuğun ilaç yan etkisine maruz kalma riski doğmaktadır) 
  • İştahsızlık: Bebekler, diş çıkarma döneminde katı gıdaları reddedebilirler. Bu durum geçicidir ve diş çıktıktan sonra bebeğiniz eski iştahına kavuşacaktır.
  • Salya miktarında artış: diş çıkartmadan yaklaşık 2 ay öncesinde başlar. 
  • Öksürük: Salya miktarı çoksa, salyanın boğazda birikmesine bağlı öksürük görülebilir.
  • Ateş: Bazı bebeklerde hafif ateş görülebilir. 38.3 derecenin üzerindeki ateşlerde özellikle de ateşe öksürük, ishal, hızlı nefes alıp verme gibi başka bulgular eşlik ediyorsa doktorunuza başvurunuz.
  • İshal: Aslında diş çıkartma ishale neden olmaz. Diş çıkartma dönemi ek besinlere geçiş dönemi ile aynı zamana denk geldiğinden ve bu dönemde ishal sıklığı arttığından yanlış bir düşünce ile bu dönemdeki ishaller dişe bağlanır.

Ne yapabilirsiniz?

Dişlerde hassasiyete neden olan jelleri önermiyoruz. Lokal anestezik madde içeren bu jeller nadir de olsa methemaglobunemiye neden olabilmekte ve bu durum gelişirse hastaneye yatması ve tedavi alması gerekir. Yapabilecekleriniz:

Çiğneyecek bir şeyler: Verilen şeyin besin değerinden çok diş etlerindeki basıncı rahatlatmak amaçlanmaktadır. Çiğnenen şey soğuk olursa daha rahatlatıcı olur.  Soğuk içecekler ve soğuk yiyecekler verilebilir. Soğuk bir muz veya havuç, tülbente sarılmış bir salatalık parçası olabilir. Salatalık gibi parçalanabilecek besinler direkt olarak verilirse akciğerlere kaçabilir bu nedenle mutlaka ticari olarak satılan ürünlere veya tülbent ile sarılarak verilmelidir. Bebeğinize çiğnemesi için ne verirseniz verin mutlaka yanında bulunun ve oturur poziyonda olmasını sağlayın.

Su:Artmış salya akışıyla kaybettiği suyu veya eğer ishal eşlik ediyorsa su ihtiyacını karşılamak amacıyla bol su vermeye özen gösterin.

Dişlerini kaşıyabileceği şeyler:Plastik diş kaşıyıcıları (istenirse buzdolabında soğutulduktan sonra) vermek rahatlatıcı olabilir.

Parmak masajı: Ebeveynin ellerini yıkayıp kuruttuktan sonra diş çıkan bölgeye hafifçe bastırarak yuvarlak hareketlerle masaj yapması rahatlatıcı olacaktır. Aslında bebekler bunu kendi ellerini kullarak zaten sıklıkla yaparlar.

Ağrıyı azaltabilecek ilaçları kullanmayınız.